SACIT จัดพิธีไหว้ครูช่างศิลปหัตถกรรม ต่อเนื่องปีที่ 2 น้อมคารวะบูรพาจารย์ สืบสานภูมิปัญญาช่างไทย

SACIT จัดพิธีไหว้ครูช่างศิลปหัตถกรรม ต่อเนื่องปีที่ 2 น้อมคารวะบูรพาจารย์ สืบสานภูมิปัญญาช่างไทย
สถาบันส่งเสริมศิลปหัตถกรรมไทย (องค์การมหาชน) หรือ SACIT จัด “พิธีบวงสรวงไหว้ครูช่างศิลปหัตถกรรม” ต่อเนื่องเป็นปีที่ 2 ณ ศาลาพระมิ่งมงคล ชั้น 1 สถาบันส่งเสริมศิลปหัตถกรรมไทย จังหวัดพระนครศรีอยุธยา เพื่อสืบสานขนบธรรมเนียมสำคัญของวงการช่างไทย พร้อมน้อมคารวะและรำลึกถึงพระคุณของบูรพาจารย์ ผู้ถ่ายทอดองค์ความรู้และภูมิปัญญาด้านศิลปหัตถกรรมจากรุ่นสู่รุ่น

ภายในงานมีครูศิลป์ของแผ่นดิน ครูช่างศิลปหัตถกรรม ทายาทช่างศิลปหัตถกรรม และผู้สร้างสรรค์งานศิลปหัตถกรรมจากหลากหลายแขนงเข้าร่วมพิธี เพื่อแสดงความกตัญญูกตเวทีต่อครูผู้ประสิทธิ์ประสาทวิชา รวมทั้งเป็นโอกาสให้คนในวงการช่างไทยได้พบปะ แลกเปลี่ยนองค์ความรู้ เทคนิค ประสบการณ์ และแนวทางการพัฒนางานหัตถศิลป์ร่วมกัน

ผศ.ดร.อนุชา ทีรคานนท์ ผู้อำนวยการสถาบันส่งเสริมศิลปหัตถกรรมไทย กล่าวว่า งานศิลปหัตถกรรมไทยเป็นมรดกทางภูมิปัญญาที่เกิดจากการสั่งสมองค์ความรู้ ทักษะ และประสบการณ์ของช่างมาอย่างยาวนาน โดยมี “ครู” เป็นหัวใจสำคัญของการถ่ายทอด เพราะสิ่งที่ศิษย์ได้รับไม่ได้มีเพียงเทคนิคหรือวิธีการสร้างชิ้นงาน แต่ยังรวมถึงแบบแผนการทำงาน กระบวนการคิด ความละเอียดประณีต และจรรยาของผู้เป็นช่าง

ดังนั้น การสืบสานงานศิลปหัตถกรรมจึงไม่ใช่เพียงการรักษารูปแบบของชิ้นงาน แต่ยังหมายถึงการรักษาองค์ความรู้และกระบวนการถ่ายทอดจากครูสู่ศิษย์ให้คงอยู่ SACIT จึงให้ความสำคัญกับการเชิดชูครูผู้มีองค์ความรู้ ควบคู่กับการสร้างโอกาสให้เกิดการถ่ายทอดไปยังช่างและผู้สร้างสรรค์งานรุ่นต่อไป

สำหรับพิธีในครั้งนี้ได้รับเกียรติจาก ครูวรวินัย หิรัญมาศ ครูศิลป์ของแผ่นดิน ประจำปี 2559 ประเภทเครื่องรักและหัวโขน ผู้มีความรู้ความเชี่ยวชาญด้านขนบและพิธีกรรมงานช่าง เป็นผู้ประกอบพิธีตามแบบแผนที่สืบทอดมาแต่โบราณ

ครูวรวินัย กล่าวว่า พิธีไหว้ครูเป็นธรรมเนียมสำคัญที่อยู่คู่กับการเรียนรู้วิชาช่างมาอย่างยาวนาน ด้วยความเชื่อว่าผู้เป็นช่างทุกคนล้วนมีครู ทั้งครูผู้ถ่ายทอดวิชาโดยตรงและบูรพาจารย์ผู้วางรากฐานของศาสตร์นั้น ๆ การไหว้ครูจึงเป็นการแสดงความกตัญญูกตเวทีต่อผู้ประสิทธิ์ประสาทวิชา พร้อมขอพรและความเป็นสิริมงคลในการนำความรู้ไปประกอบอาชีพและสร้างสรรค์ผลงาน

พิธีประกอบด้วยการจัดเครื่องบวงสรวงและเครื่องสังเวยตามคติความเชื่อ มีการอ่านบทโองการอัญเชิญเทพสำคัญในศาสนาพราหมณ์ อาทิ พระอิศวร พระพรหม พระวิษณุ พระพิฆเนศ และพระวิษณุกรรม รวมถึงบูรพาจารย์ในศาสตร์งานช่าง พร้อมบรรเลงเพลงหน้าพาทย์และรำถวายมือประกอบพิธี

นอกจากนี้ ยังมีการนำเครื่องมือของช่างแขนงต่าง ๆ อาทิ ฟืม กระสวย สะดึง มีด สิ่ว และค้อน มาประกอบในปะรำพิธี เพื่อเป็นตัวแทนของศาสตร์และวิชาช่าง และเป็นสิริมงคลแก่ผู้ประกอบวิชาชีพด้านศิลปหัตถกรรม

การจัดพิธีไหว้ครูช่างศิลปหัตถกรรมในปีนี้ นอกจากเป็นการสืบสานธรรมเนียมและแสดงความเคารพต่อบูรพาจารย์แล้ว ยังเป็นพื้นที่ให้ครูและช่างจากหลากหลายพื้นที่และหลากหลายสาขาได้พบปะพูดคุย แลกเปลี่ยนเทคนิค วิธีคิด และประสบการณ์ ซึ่งสามารถนำไปต่อยอดและสร้างสรรค์ผลงานในมิติใหม่ ๆ

SACIT ยืนยันที่จะสานต่อพิธีไหว้ครูช่างศิลปหัตถกรรมให้เป็นทั้งพื้นที่แห่งการเคารพบูชาครู และพื้นที่แห่งการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ เพื่อร่วมกันรักษาและส่งต่อองค์ความรู้และภูมิปัญญาหัตถศิลป์ไทยให้คงอยู่ต่อไป




